Koronavirüs ve Beslenme

Koronavirüs beslenme

Koronavirüs (Covid-19) için Beslenme Önerileri

Dünya Sağlık Örgütü’nün artık bir pandemi olarak kabul ettiği koronavirüs hastalığı (Covid-19) ülkemizde de önemli bir halk sağlığı tehdidi oluşturmaktadır. Koronavirüsün tek başına bulaşmasını engelleyecek veya hastalığı tedavi edebilecek herhangi bir gıda olmasa da ; sağlıklı ve dengeli beslenmenin, fiziksel aktivite ve düzenli uyku ile beraber bağışıklık sistemini güçlendirdiği kanıtlanmıştır. Peki bunları nasıl sağlayabiliriz?

Koronavirüs ve Sosyal İzolasyon

Her türlü temasın minimuma indirildiği bu izolasyonda evlere alınan veya alınacak gıdaların besleyici, raf ömrü uzun ve dayanaklı olması uygun olacaktır. Gıdaların protein, lif, vitamin, mineral ve antioksidanlardan zengin olmasına özen gösterilmesi gerekiyor.

Sebze ve Meyve Tüketin

Sebze ve meyve tüketiminin her öğün ve her gün tüketilmesi gerekmektedir. Taze sebze ve meyvelerin bir kısmını eğer daha sonra tüketicekseniz dondurarak muhafaza edebilir ve evden uzun süre çıkılamayan durumlarda sağlıklı beslenmenin sürekliliğini sağlayabilirsiniz. Türkiye’ye Özgü Beslenme Rehberi’nde önerilen Sağlıklı Yemek Tabağı’na göre her ana öğünde tabağın bir çeyreği sebzelerden, diğer çeyreği tam tahıl ürünlerinden  ve kalan yarısının eşit üç parça halinde meyvelerden, yüksek proteinli gıdalardan (kurubaklagiller, et, yumurta, balık, tavuk, yağlı tohumlar, vb.) ve süt ürünlerinden (süt, yoğurt, ayran, peynir vb. )gelmesi önerilmektedir.

Mevsimin Sebze ve Meyvelerini Kullanın

Marketlerde ve manavlarda  ne yazık ki mevsimi olmayan ürünleri görmekteyiz. Her ürünü mevsiminde tüketmek, vitamin ve minarellerinden en iyi şekilde yararlanmayı sağlar. Uzun süre dayanabilecek bazı sebzelere karnabahar, lahana, kabak, brokoli, biber, turp, havuç, patates; meyvelere ise elma, portakal, greyfurt, mandalina, olgun olmayan muz örnek verilebilir. Özellikle narenciye grubu meyveler bağışıklık sistemini destekleyici C vitamininden zengin olduğu için sık tüketilmeli, mümkünse her yemeğe taze limon sıkılmalıdır. Dayanıklı sebzelerin raf ömrünü uzatmın en güzel yolu yıkanmadan ve kesilmeden buzdolabında muhafaza edilmesidir. Bunların dışında kuru meyve, kuru bamya, patlıcan, biber, domates gibi gıdalar raf ömrü uzun; lif ve mineral kaynağı olduğu için evinizde bulundurabilirsiniz.

Kurubaklagilleri Tüketin

Besin değeri yüksek ve bitkisel protein kaynağı olan kurubaklagillerin tüketimi arttırılmalı hatta her gün tüketilmelidir. Yeşil, kırmızı mercimek, nohut, fasulye çeşitleri, barbunya, vb. gıdalar her gün tüketilebilir. Pişirme süreleri uzun olduğu için büyük miktarda haşlayıp daha sonra buzdolabında saklanılıp tüketimi kolaylaştırılabilir. Aynı zamanda haşlanmış baklagilleri salatalarınıza da ilave ederek protein içeriğini arttırabilirsiniz.

Balık Tüketimi

Haftada en az 2 kez balık tüketimi önerilmektedir.Balığın tazesinin bulunamadığı durumlarda donmuş veya konserve ton balığı olarak karantina durumlarında evlerde bulundurulması önerilir.

Unutmayalım ki balıklar, kırmızı et ve kümes hayvanlarına göre içeriğinde daha fazla yağ bulundurmasına  rağmen aynı miktardaki kırmızı ve beyaz etlerden daha az enerjiye sahip olduğu ve Omega-3 açısından zengin olduğu için tercih edilmelidir.

Kaliteli Protein Tüketin

Yumurta ve peynir çeşitleri uygun koşullarda saklandığında uzun süre dayanabilen kaliteli hayvansal protein içeren gıdalardır. Hastalıklara neden olan virüs ve bakterilere karşı vücudun önemli savunma mekanizmalarından olan antikorların görevlerini yerine getirmeleri ancak gün içerisinde yeterli protein almakla oluyor.

Probiyotik Kullanımı

Ev yapımı yoğurtlar, probiyotik takviyeli yoğurtlar ve kefir gibi ürünlerde bulunan yararlı mikroorganizmalar da bağışıklık sistemini destekleyici etkide bulunabildikleri için her gün muhakkak tüketmekte fayda var.

Alkolden Uzak Durun

Enerji içeriği yüksek alkollü içeceklerin vitamin, mineral emilimini olumsuz etkilebildiği ve uyku problemlerine yol açabildiği için özellikle bu süreçte tüketilmemesi gerekiyor.Yine evde durduğumuz süre boyunca sağlıksız paketli gıdalardan, hamur işlerinden, aşırı tuz içeren besinlerden, aşırı şekerli yiyecek ve içeceklerden uzak durmak gerekiyor.

Yemeklerin Hazırlanması

Koronovirüsün gıdalarla bulaştığına dair bir bulgu olmasa da yemeklerin hazırlanma ve pişirilme süreçlerinde temizliğin en üst düzeyde olması ve yeterince pişirilmesi gerekiyor. Açıkta satılan yiyeceklerden ve dışarda yemek yemekten olabildiğince uzak durmakta fayda var.

Ek Takviyeler

Günlük olarak yeterli ve dengeli beslenme ;sebze, meyve, tam tahıl ve yağlı tohumlar gibi yiyeceklerle sağlanması esas önceliğimiz fakat sağlıklı ve yeterli beslenemeyen kişilerin günlük vitamin ve mineral takviyesi almaları da bu süreç için bir alternatif olarak önerilebilir.

Koronavirüs Pandemisinde Sağlık Çalışanları Dikkat

  • Özellikle yeterli ve dengeli beslenmenin her öğün ve her gün sağlanması gerekmektedir.
  • Sebze ve meyve tüketiminin arttırılmasına dikkat etmek.
  • Gerekli durumlarda vitamin-mineral takviyesi, probiyotikk ve prebiyotikler gibi besin destekleri alarak görevlerine devamın etmeleri sağlanmalıdır.
  • Sağlık personelinin mümkün olduğunca çoğunluk oluşturmamaya gayret etmesi gerekmektedir.

Diyetisyen Feyza TAŞHAN

Kaynakça: Türkiye Diyetisyenler Derneği (tdd.org.tr)